Aften zijn kleine, pijnlijke zweertjes die in de mondholte verschijnen.

De oorzaak is niet bekend, maar stress lijkt een rol te spelen; zo kan iemand aften krijgen in de eindexamenperiode.

Een afte verschijnt als een rond, wit vlekje met een rode begrenzing. Het zweertje ontstaat bijna altijd op zacht, vrij beweegbaar weefsel, vooral op de binnenkant van de lippen of wangen, op de tong of het zachte gehemelte, en soms in de keel. Kleine aften (met een diameter van 1 cm en kleiner) verschijnen vaak in groepjes van twee of drie.

Meestal verdwijnen ze vanzelf binnen tien dagen zonder littekens achter te laten. Grotere aften komen minder vaak voor. Ze kunnen een grillige vorm hebben en het kan weken duren voordat ze genezen, waarbij vaak littekens achterblijven.

Symptomen

Het belangrijkste symptoom van aften is pijn en deze pijn is vaak veel heviger dan men van zoiets kleins zou verwachten. De pijn houdt vier tot tien dagen aan en wordt heviger als de tong over het zweertje beweegt of als er heet of gekruid voedsel wordt gegeten. Grote aften kunnen koorts, gezwollen lymfeklieren in de nek en een vermoeid gevoel veroorzaken. Bij veel mensen komen aften na een bepaalde tijd weer terug, mogelijk één of meer keren per jaar. Diagnose en behandelingEen arts of tandarts herkent een afte aan het uiterlijk en de pijn die deze veroorzaakt. De zweertjes die door het herpes-simplex-virus worden veroorzaakt, kunnen echter op aften lijken.

De behandeling bestaat uit pijnbestrijding totdat de aften vanzelf genezen. Een verdovingsmiddel als lidocaïne kan op de aften worden aangebracht of als een mondspoeling worden gebruikt.

Dit verdovingsmiddel verlicht de pijn gedurende enkele minuten zodat eten minder pijnlijk wordt. Het middel kan echter wel de smaak verminderen.

Om de pijn te verlichten kan ook een beschermende laag carboxymethylcellulose worden aangebracht. Voor patiënten met veel aften kan een mondspoeling met tetracycline worden voorgeschreven.

Ook iemand die herhaaldelijk uitbarstingen van aften heeft, kan deze mondspoeling gebruiken zodra er nieuwe aften verschijnen.

Een andere behandelingsmogelijkheid is cauterisatie met zilvernitraat, waarbij de zenuwen onder de afte worden vernietigd. Soms wordt een zalf met corticosteroïden voorgeschreven die rechtstreeks op grote aften wordt aangebracht.

Voor ernstige aanvallen kunnen een mondspoeling met dexamethason of prednisontabletten worden voorgeschreven.

Met dank aan Merck Manual